Elektriciteitshuisjes

Transformatorzuil:

Een transformatorzuil (ook trafozuil of peperbus) is een transformatorstation uitgevoerd in de vorm van een aanplakzuil. Zulke transformatorzuilen verschenen aan het begin van de twintigste eeuw bij de aanleg van het elektriciteitsnet in verschillende steden, waaronder Rotterdam, Den Haag en Amsterdam. Eerder werden in Duitsland al transformatorstations in reclamezuilen (naar de bedenker Ernst Theodor Amandus Litfaß, Litfaßsäulen genoemd) “verstopt”. In de meeste steden verdwenen de transformatorzuilen in de jaren vijftig omdat ze werden vervangen door transformatorhuisjes. De buitenkant van de zuil wordt vaak als aanplakruimte voor affiches verhuurd; zo kan het elektriciteitsbedrijf of de gemeente extra inkomsten genereren.

Straatmeubilair

       Vismarkt 1895

Elektriciteitshuisjes als kunstobject:

De kunst ligt in IJsselmonde op de straat. Zo ook in de vorige eeuw, toen werden in IJsselmonde op verschillende locaties elektriciteitshuisjes kleurig beschilderd. De kunstenaars waren Nico Van Gaalen en Lou Donker.

Weken lang hebben reclame- en decoratie schilder Nico en Lou zitten schilderen aan div. elektriciteitshuisjes, met een foto in de hand en het penseel in de andere hand, beschilderden zij de zijkanten van de  grauwe elektriciteitshuisjes.

De opdracht om de huisjes op te fleuren kwam van de energie leverancier en de gemeente IJsselmonde. Eerst werd er door de heren een schetsje gemaakt en daarna werd het idee aan Eneco en de deelgemeente voorgelegd, na goedkeuring kon men aan de slag.

Zo ook aan de Herenwaard in (de wijk Reijeroord ) IJsselmonde, om de grauwe kasten op te fleuren. Eerst de contouren, vervolgens de details. Veel bruin en groen. De kin van de aap leunt op een vinger, de ogen kijken triest omhoog, alsof het dier om hulp smeekt.

Datzelfde geld voor de prachtige panda op de voorkant. Die kijkt de voorbijganger recht en doordringend aan, dan ook nog een donkere schitterende gorilla aan de kant van de Bredenoord. Alhoewel de panda aan de Herenoord z’n eerste graffititerreur al te pakken had, gelukkig kon die zonder schade worden hersteld, maar toch.

De ervaring leert dat de mooi beschilderde huisjes niet meer worden beplakt en minder aantrekkelijk zijn voor graffiti-spuiters. “Degenen die dit doen, hebben geen respect”.

Het schilderen van de elektriciteitshuisjes is een groot succes. Overal waar de heren Nico van Gaal (46) en zijn collega Lou Donkers (51) van het reclame-atelier APON hun kunstwerken hebben vertoond, krijgen ze met de bewoners veel gespreksstof.

De meeste mensen zijn verrast en vinden het schitterend. Zeker als je op de bus staat te wachten of als je langs loopt. We hebben vol bewondering staan kijken. Het resultaat is prachtig.

Zo ook met het tafereel van de zonnen bloemen en een felrode vlinder op het elektriciteitshuisje  aan de Groeninx van Zoelenlaan. De omstandigheden waren ronduit slecht. Regen, wind. We moesten op den duur alles afdekken met zeil. Het begon zo hard te stormen dat de touwen knapten.

Na de bloemen en de dieren in IJsselmonde is de Van Brienenoordbrug aan de Roelantweg aan de beurt.

Beide kunstenaars maakte er gen geheim van: dit smaakt naar meer. Want na IJsselmonde ligt de rest van de stad voor hen braak.

Bron: Rotterdams Dagblad 19-06-1999.

Foto’s Gijs den Hartog.

Straatmeubilair Straatmeubilair
Straatmeubilair Straatmeubilair

 

 

Nieuws

Wordt verwacht:

Onderzoek naar de historie van de IJsclub THIALF.